- De leerlingen kunnen de ALS-functie toepassen met logische testen en voorwaarden.
- De leerlingen kunnen EN- en OF-functies gebruiken om meerdere voorwaarden te controleren.
- De leerlingen kunnen geneste ALS-functies bouwen voor drie of meer mogelijke uitkomsten.
- De leerlingen kunnen complexe formules combineren met meerdere voorwaarden en geneste structuren.
- De leerlingen kunnen logische functies praktisch inzetten in real-world scenario's.
In deze les gaan we werken met logische functies en geneste formules.
Deel 1: De basis van logica - De ALS-functie
Theorie
De ALS-functie is de basis van logica in Excel. Je stelt hiermee een specifieke voorwaarde in. Excel controleert vervolgens of deze voorwaarde klopt.
Klopt de voorwaarde? Dan geeft de formule een bepaald resultaat. Klopt de voorwaarde niet? Dan krijg je een ander resultaat.
Dit zijn de kenmerken van de opbouw:
- De functie begint altijd met
=ALS(. - Daarna volgt de logische test (bijvoorbeeld: is cel A1 groter dan 10?).
- Vervolgens typ je de waarde als waar (wat moet Excel tonen als het klopt?).
- Tot slot typ je de waarde als onwaar (wat moet Excel tonen als het niet klopt?).
- Je scheidt de drie onderdelen met een puntkomma (
;).
Een complete formule ziet er zo uit: =ALS(A1>10; "Ja"; "Nee"). Tekst in een formule zet je altijd tussen dubbele aanhalingstekens.
Oefening 1: Bijbaan administratie
Je werkt als shiftleider bij een lokale supermarkt. Je houdt de uren van je team bij in Excel. Medewerkers die meer dan 20 uur per week werken, krijgen een bonus.
Opdracht:
- Schrijf in de kolom 'Bonus ontvangen?' een formule.
- De formule moet "Bonus" als tekst tonen wanneer een medewerker meer dan 20 uur heeft gewerkt.
- In alle andere gevallen moet de cel leeg blijven (gebruik hiervoor
"").
Deel 2: Meerdere voorwaarden - De EN/OF-functies
Theorie
Soms is één voorwaarde niet genoeg. Je wilt dan meerdere voorwaarden tegelijk controleren. Hiervoor gebruik je de EN-functie of de OF-functie.
Deze functies nestel je binnen de logische test van een ALS-functie. Dit maakt je besluitvorming een stuk specifieker.
Kenmerken van de EN-functie:
- Alle opgegeven voorwaarden moeten kloppen.
- Is er één voorwaarde onwaar? Dan is het hele resultaat onwaar.
- Opbouw:
=EN(voorwaarde1; voorwaarde2).
Kenmerken van de OF-functie:
- Slechts één van de voorwaarden hoeft te kloppen.
- Alleen als alle voorwaarden onwaar zijn, is het resultaat onwaar.
- Opbouw:
=OF(voorwaarde1; voorwaarde2).
Je bouwt de formule zo op: =ALS(EN(voorwaarde1; voorwaarde2); "Waar-actie"; "Onwaar-actie").
Oefening: Gaming prestaties
Je bent de beheerder van een e-sports clan. Je analyseert de prestaties van je spelers na een toernooi. Een speler speelt de "Elite Badge" vrij onder bepaalde voorwaarden.
Opdracht:
- Bepaal of de spelers de Elite Badge krijgen.
- Een speler krijgt de tekst "Vrijgespeeld" als het aantal headshots groter is dan 50 én de winratio hoger is dan 60%. Zo niet, dan toont de cel "Geweigerd". Schrijf de benodigde formule.
Deel 3: Meerdere uitkomsten - Geneste ALS-functies
Theorie
Een standaard ALS-functie heeft slechts twee mogelijke uitkomsten. Soms heeft een situatie drie of meer mogelijke uitkomsten. In dat geval gebruik je een geneste ALS-functie.
Dit betekent dat je een nieuwe ALS-functie in een bestaande ALS-functie plaatst. Je zet de nieuwe functie op de plek van de 'waarde als onwaar'. Je kunt dit meerdere keren herhalen.
Dit zijn de stappen voor het bouwen van een geneste functie:
- Begin altijd met de meest extreme grens (de hoogste of de laagste waarde).
- Schrijf de eerste ALS-functie uit.
- Begin direct een nieuwe
ALS(op de plek waar de onwaar-actie hoort. - Sluit de formule aan het einde af met het juiste aantal haakjes. Voor elke geopende
ALS(gebruik je één sluit-haakje).
Oefening: Festivalplanning
Je zit in de organisatie van een lokaal zomerfestival. Het festival heeft verschillende ticketprijzen op basis van leeftijd. Je hebt een lijst met bezoekers en hun leeftijd.
Opdracht: Schrijf een formule in de kolom 'Ticket type' die automatisch het juiste ticket toewijst.
- Bezoekers onder de 16 jaar krijgen "Geen toegang".
- Bezoekers van 16 of 17 jaar krijgen een "Regulier" ticket.
- Bezoekers van 18 jaar en ouder krijgen een "VIP" ticket.
Deel 4: Differentiatie - Uitdagende oefeningen
Voor de leerlingen die de theorie goed beheersen, is hier een complexere uitdaging. Hierbij combineer je alle geleerde theorie uit de vorige drie delen in één grote, robuuste formule.
Casus: Social media statistieken
Je werkt voor een marketingbureau dat influencers beheert. Je moet influencers categoriseren op basis van hun statistieken. Er zijn strenge eisen voor de uitbetaling van sponsordeals.
De Ultieme Opdracht:
Schrijf één geneste formule om de juiste Categorie te bepalen. Er zijn drie categorieën: "Platinum", "Gold" en "Basis". Houd je aan de volgende complexe voorwaarden:
- Platinum: De influencer heeft méér dan 100.000 volgers én 0 waarschuwingen. (Let op: een hoge engagement rate is hier niet relevant).
- Gold: De influencer is geen Platinum, maar heeft wél méér dan 20.000 volgers én een engagement rate van méér dan 5%.
- Basis: Elke influencer die niet aan de eisen voor Platinum of Gold voldoet, valt in de categorie "Basis". Echter, als een influencer in de basiscategorie 2 of meer waarschuwingen heeft, verandert de categorie naar "Geblokkeerd".
- De ALS-functie controleert voorwaarden en geeft verschillende resultaten op basis van waar/onwaar.
- EN- en OF-functies combineren meerdere voorwaarden voor complexere logische tests.
- Geneste ALS-functies maken drie of meer mogelijke uitkomsten mogelijk.
- Complexe formules integreren logische functies voor geavanceerde besluitvormingen.
- Logische functies zijn essentieel voor praktische toepassingen in real-world scenario's.